Garanties van oorsprong: wat is het en hoe werkt het?

Wat zijn garanties van oorsprong? 

Een garantie van oorsprong  (GO) is een virtueel bewijsstuk. Daarmee kunnen energieleveranciers de oorsprong aantonen van de elektriciteit die ze leveren.

Komt je elektriciteit van een windmolen of van een kerncentrale? Dat kan je niet achterhalen. Wordt elektriciteit in het net geïnjecteerd? Dan kan je groene stroom niet meer onderscheiden van grijze stroom . Dat is ook zo voor groen gas dat in het aardgasnet wordt bijgemengd, of groene warmte in een warmtenet .

1 GO toont aan dat 1 MWh  energie opgewekt uit zon, wind, water, biomassa, biogas, WKK -installaties … werd geïnjecteerd in het net.

Garanties van oorsprong kunnen bruikbaar of ter plaatse verbruikt zijn: 

• Bruikbare garanties van oorsprong: je verkoopt de garanties van oorsprong aan:
  • Een andere afnemer: die verbruikt de groene energie op een andere locatie dan de productie-installatie.
  • Een leverancier: die koopt garanties van oorsprong op om aan te tonen dat de geleverde energie groene energie is. 

Kopers en verkopers verhandelen hun GO’s in het V-platform.

• Ter plaatse verbruikte garanties van oorsprong: je verbruik garanties van oorsprong zelf ter plaatse. Je verbruikt groene energie op de locatie van de productie-installatie.

Er zijn naast GO’s voor elektriciteit ook GO’s voor WWK, groen gas en groene warmte. 

Waarom zijn GO's nodig?

We willen garanderen dat elke groene MWh die in een net wordt geïnjecteerd, slechts door één klant als groen wordt “verbruikt”. Een systeem van GO's is daarvoor de enige mogelijkheid. Daarmee zorgen we voor een betrouwbaar systeem dat dubbeltelling van eenzelfde groene MWh voorkomt.

Wil je groene energie verbruiken? Dan koop je daarvoor GO's en je levert die in bij Vlaamse Nutsregulator. Of nog makkelijker: laat je energieleverancier dat voor jou doen. 

Hoe kan je GO’s aanvragen?

De eigenaar van een productie-installatie moet GO’s aanvragen. Dat kan bij:

• de netbeheerder voor zonnepanelen;
• het VEKA voor elektriciteit uit andere hernieuwbare energiebronnen, kwalitatieve WKK en groene warmte/koude;
• Fluxys voor groen gas.

Hoe lang is een garantie van oorsprong (GO) geldig?

Na uitreiking is een GO twaalf maanden geldig.

Waarvoor worden garanties van oorsprong gebruikt?

Energieleveranciers gebruiken GO’s als ze groene stroom verkopen 

Wil je als energieleverancier elektriciteit als groene stroom verkopen? Dan moet je maandelijks de nodige GO’s voorleggen aan Vlaamse Nutsregulator. 

Hoeveel GO’s moet een leverancier maandelijks inleveren voor zijn groene stroom? Dat bepalen we via de ‘groenrapportering’:

• Maandelijks bezorgen alle elektriciteitsleveranciers ons een lijst van alle afnamepunten waarop ze groene stroom verkochten.
• De netbeheerders vullen aan hoeveel elektriciteit in de voorbije maand op elk van die punten werd verbruikt.
• Op basis daarvan berekenen we het aantal voor te leggen GO's: per 1.000 kWh verbruikte groene stroom moet 1 GO worden voorgelegd. We publiceren het aantal in te leveren GO’s per leverancier maandelijks in het V-platform.

Kan je controleren of jouw leverancier groene stroom leverde?

Heb je een contract afgesloten voor groene stroom? Dan moet jouw elektriciteitsleverancier elke maand GO’s indienen bij Vlaamse Nutsregulator, om aan te tonen dat de aan jou geleverde elektriciteit uit hernieuwbare energie komt.

Of je leverancier dat ook deed kan je nagaan met de Groencheck.

Staat in jouw elektriciteitscontract waar en uit welke energiebron jouw elektriciteit wordt opgewekt (wind, zon, …) ? Ook dat kan je controleren via de Groencheck . 

Je kan als bedrijf ook zelf GO’s inleveren bij Vlaamse Nutsregulator

Wil je aantonen dat de energie die jouw bedrijf verbruikte groen was en dat zonder tussenkomst van je energieleverancier? Dan kan je de nodige GO’s voor groene stroom, groen gas of groene warmte zelf inleveren bij Vlaamse Nutsregulator. 

Hoe lever je zelf GO’s in?

Dat doe je in het V-platform via ‘inlevering eigen gebruik’. Voor elke inlevering van GO’s groene stroom die je doet in het V-platform, betaal je retributie.

Hoe kan je bewijzen dat je GO’s hebt ingeleverd?

Om te bewijzen dat je de nodige GO’s inleverde, kan je een afdruk van de transactie (inlevering eigen gebruik) in het V-platform gebruiken. 

Heb je een officieel document nodig? Dan kan je bij ons een bewijsstuk of ‘cancellation statement’ aanvragen. Dat is een ondertekend document met alle details van je inlevering. 

Vraag je cancellation statement aan via data@vlaamsenutsregulator.be. Vermeld minstens de datum van de inlevering en het aantal ingeleverde GO’s.

Let op: voor een inlevering eigen gebruik van GO’s groene stroom waarvoor je een statement vraagt, betaal je een hogere retributie. 

Jaarlijkse brandstofmix op de factuur

Eén keer per jaar publiceren we de brandstofmix . Die geeft weer:

• met welke energiebronnen de elektriciteit werd opgewekt die het voorbije jaar in Vlaanderen werd verbruikt
• van waar die energie afkomstig was
• voor heel Vlaanderen, maar ook per leverancier en per product.

De leveranciers moeten de jaarlijkse brandstofmix vermelden op de elektriciteitsfactuur.

Hoe wordt de brandstofmix berekend?

Het aandeel groene stroom in de brandstofmix baseren we op het aantal ingeleverde GO’s. Ook de GO’s die de leveranciers doorheen het jaar maandelijks inleverden tellen mee.

Voor het aandeel elektriciteit uit fossiele en nucleaire energiebronnen gebruikt de leverancier het percentage fossiele en nucleaire energiebronnen uit de Belgische residuele mix. Leverde een leverancier energie en kwam die niet uit hernieuwbare bronnen? Dan spreken we over de residuele mix. Vlaamse Nutsregulator en de andere Europese regulatoren in de organisatie AIB (Association of Issuing Bodies) stelt de herkomst vast. Meer informatie over die brandstofmixberekening vind je in deze mededeling.

Voor groene warmte en groen gas bestaan al GO’s. Maar er is (nog) geen verplichting om de brandstofmix voor groene warmte en groen gas op de factuur te vermelden. We berekenen dus ook (nog) geen jaarlijkse brandstofmix voor groene warmte en groen gas.